OKU/YORUM
Rahmi Sağlık
Orta yaşlılar neden tuzdan vazgeçemiyor ve neden yemeklerin daha tuzlu olmasını arzuluyor? Hatta üzerine tuz serpeliyorlar. Neden?
Bu günkü yorumumda neden yemeklerimizin tuzluca olmasını tercih ediyoruz. Tuzlulardan neden kolay vazgeçemediğimizi işlemeye çalışacağım.
Belki gençlerimiz fazla tuzlulara itibar etmese de orta yaşlılar tuza olan alışkanlığından vazgeçemiyor az tuzlu yemeklere tuz serpeleyerek arzuladığı kıvama getiriyorlar.
* * * * *
Tuz Alışkanlığımız 1950 ve daha önceki yıllara ve o dönemde yaşayanlar daha çok tuzla haşır-neşir olurdu. Zorunlu olarak bazı gıdaları fazla tuzlu yemek zorunda kalıyordu.
Çünkü o dönemlerde herkeste hatta köylerde hiç buzdolabı yoktu. Olmadığını eski kuşaklar biliyor. Belki yeni kuşaklara da anlatmışlardır.
O yıllarda yaşayanlar turşularını bozulmadan daha uzun süre muhafaza etmek için bol tuz kullanılırdı. Hayvancılıkla uğraşanlar da kestikleri hayvanların etlerini tuza yatırırlardı. Son baharda kendi hayvanlardan ürettikleri tere yağ, lor ve peynirleri bol tuzlayıp çömleklerde muhafaza ederlerdi.
Çarşı pazardan alınan Zeytin, Pastırma, Kavurma, Tereyağ, Peynir gibi hazır gıdalar bozulması için zaten bol tuzlu idi. Hatta evlerde bile tuzlanırdı.
Böylece bol tuzla büyüyen nesil tuzdan vazgeçemiyor. Evlerde yapılan yemekler de tuz olurdu. Daha sonraları tuz zararlı dendi ama zararlarını önemseyen pek olmadı.
* * * * *
Bayiliğini yaptığım firmaların, 1987-2000 yılları arasında düzenledikleri gezilerde 12 ayrı dış ülkelerin Mega şehirlerinde kaldık. Dış ülkelere gidenlerde biliyor. Çoğu otel ve diğer lokantaların masalarında tuzluğa hatta ekmeğe rastlayamazsınız. İsterseniz getirirler.
Şimdi birde kendimize bakalım. Lokanta veya Köfteci’ye gittiğimizde, Çorba ve diğerleri gelmeden önce masadaki tuzluğu kontrol ederiz. İçinde tuz var mı? diye!
Çorba ve yemeğin tadına bakmadan tuz serpiyoruz. Sonra da, Türkiye de hipertansiyon, damar ve kalp rahatsızlığı, felç ile böbrek hastalıkları neden artıyor diye yakınıyoruz...
* * * * *
Yanlış hatırlamıyorsam 3 yıl önce dönemin Edirne Valisi Dursun Ali Şahin Edirne’de şeker ve tuz kullanımını azaltmak için bir uygulama başlatmıştı. Vali Dursun Ali Şahin bir genelge yayımlayarak kıraathane ve kahvehane gibi yerlerde, çayın yanına 2 şeker yerine tek şeker konmasını istedi. Bu genelgenin işe yaradığını gören Vali Şahin, tuz tüketiminin azaltılması için 2. bir genelge daha yayımladı. Genelge ile lokantalardaki masalarda bulunan tuzlukların kaldırılması, anca isteyen müşteriye tuz verilebileceğini belirtmişti.
Edirne Belediyesi Zabıta Müdürlüğü Ekipleri, genelgeyi bütün lokantalara dağıtılmış ve aynı genelgede, Türkiye'de aşırı tuz tüketimi sonucu telafisi mümkün olmayan sağlık sorunları yaşandığı belirtilmişti. Cumhurbaşkanı Sayın Erdoğan'ın eşi Emine Erdoğan da o günlerde Edirne'deki Tuz ve Şeker Uygulamaları dolayısıyla Vali Şahin'e teşekkür ettiği basında yer almıştı.
