Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi (BETAM) ve sahibinden.com iş birliğiyle hazırladığı “sahibindex Kiralık ve Satılık konut Piyasası Görünümü” raporuna göre, konut piyasasında son dönemde dengeler önemli ölçüde değişiyor. Kira ve satılık konut fiyatlarındaki değişimler mercek altına alındı ve özellikle kira fiyatlarındaki düşüş dikkat çekiyor.
Reel Fiyatlar Enflasyonun Altında Seyrediyor
Ağustos’tan Eylül’e kadar ülke genelinde ve İstanbul, Ankara, İzmir gibi büyük şehirlerde konut fiyatlarının reel olarak düştüğü raporda belirtiliyor. Eylül 2024 itibariyle, Türkiye genelinde reel satış fiyatları %18,6 düşerken, İstanbul’da %19,2, Ankara’da %18,1, İzmir’de ise %15,3’lük bir azalma yaşandı. Özellikle cari fiyatların yıllık artış oranının da Ağustos'a kıyasla %21,6’ya gerilediği görülüyor.
Kira Fiyatlarında Dikkat Çeken Düşüş
Raporda, Kiralık konut piyasasında yıllık artış oranlarının hızla düştüğü gözlemlendi. Türkiye genelinde ortalama kira artış oranı Eylül ayında %45,2’ye gerilerken, İstanbul’da bu oran %46,2, Ankara’da %51,3, İzmir’de ise %56,3 olarak kaydedildi. Bu düşüş, kira fiyatlarında bir denge arayışının işareti olarak değerlendiriliyor.
Reel Konut Fiyat Endeksi Düşüşünü Sürdürüyor
Türkiye genelinde reel konut fiyat endeksi, 2020 Mayıs’ından bu yana sürekli yükseliş göstermiş olsa da 2023 Temmuz’dan itibaren başlayan düşüş eğilimi, 2024 Eylül’de de devam etti. Ağustos’tan Eylül’e reel fiyat endeksi 1 puan azalarak 160 seviyesine geriledi. Özellikle büyük şehirlerde de benzer bir tablo gözlenirken, İstanbul’da reel fiyat endeksi 155,3, Ankara’da 180,9 ve İzmir’de 168,7 oldu.
Cari Fiyatlarda Yavaşlama
Cari fiyatlardaki artış hızı son bir yılda belirgin şekilde yavaşladı. Türkiye genelinde Yıllık fiyat artış oranı Eylül 2024 itibarıyla %21,6 seviyesine kadar düştü. İstanbul’da ise bu oran %20,8’e gerilerken, Ankara’da %22,4, İzmir’de %26,6 seviyelerine geriledi.
Kiralık Konut Talebinde Mevsimsel Etki
Kiralık konut piyasasında mevsimsel etkilerin de önemli bir rol oynadığına dikkat çekildi. Bahar ve yaz aylarında artış gösteren kiralık konut talebi, Eylül ayı itibarıyla %20,4 azaldı. Üniversite öğrencileri ve tayinle şehir değiştirenlerin kiralık konut talebindeki mevsimsel artışta etkili olduğu belirtilirken, Eylül 2023’e göre talebin %0,8 daha düşük olduğu da raporda yer aldı.
Piyasada Dengeler Değişiyor
Kira ve satılık konut piyasasındaki bu hareketlilik, önümüzdeki dönemde fiyatların seyrini belirleyecek en önemli faktörlerden biri olarak görülüyor. Özellikle enflasyonun fiyat artışlarının üzerinde seyretmesi, reel fiyatlarda daha fazla düşüş yaşanabileceğine işaret ediyor. Kira fiyatlarındaki bu düşüş, konut piyasasında bir denge arayışının devam ettiğini gösteriyor.
Kaynak: sahibinden.com
Nizamettin Okutan
