Amerika’nın kavurucu çöllerinden birinde, bilim dünyasını şaşırtan sıra dışı bir doğa olayı yaşanıyor. Gündüz sıcaklıklarının bunaltıcı seviyelere ulaştığı bir coğrafyada yer alan bir mağara, binlerce yıldır erimeyen buzlarıyla adeta zamana meydan okuyor. Uzmanlara göre bu doğal oluşum, yeryüzündeki en istikrarlı “doğal soğuk depolardan” biri olarak kabul ediliyor.ABD’nin New Mexico eyaletinde bulunan ve Banderas Yanardağı çevresinde oluşan bu buz mağarasında sıcaklık, yaklaşık 3 bin 400 yıldır sıfırın altında kalmayı başarıyor. Çevrede çöl iklimi hüküm sürerken, mağaranın içindeki buz tabakası her yıl biraz daha kalınlaşıyor. Bilim insanları bu sıra dışı dengenin nedenini mağaranın jeolojik yapısında arıyor.
Lav tüneli doğal bir buzdolabı gibi çalışıyor
Araştırmalara göre mağara, binlerce yıl önce gerçekleşen volkanik faaliyetler sırasında oluşan bir lav tüpünün içinde yer alıyor. Yanardağ patlaması sırasında yer altından akan lav, üst kısmı soğuyup sertleştikten sonra akmaya devam etti. Lavın çekilmesiyle geride boş bir tünel kaldı. Bu tünelin yapısı, soğuk havanın içeride hapsolmasını sağlarken dışarıdaki sıcaklığın içeri girmesini büyük ölçüde engelliyor.Uzmanlar, mağara duvarlarının gözenekli yapısının da bu sürece katkı sunduğunu belirtiyor. Kış aylarında içeri sızan soğuk hava mağaranın tabanına çöküyor ve yaz aylarında dahi dışarı çıkmadan korunuyor. Böylece mağara, doğal bir klima sistemi gibi çalışıyor.Buz kalınlığı 6 metreyi aştı
Mağaranın içindeki buz sadece korunmakla kalmıyor, aynı zamanda sürekli olarak besleniyor. Kar ve yağmur sularının mağaraya sızmasıyla oluşan su, içeri girer girmez donuyor. Bu süreç binlerce yıl boyunca tekrarlandığı için buz tabakasının kalınlığı yaklaşık 6 metreye ulaşmış durumda. Bilim insanları, sıcaklık dengesinin bozulmaması hâlinde bu buzların uzun yıllar daha varlığını sürdürebileceğini ifade ediyor.Eksi derecelerde bile yaşam var
Soğuk ve karanlık ortamına rağmen mağara tamamen cansız değil. Araştırmacılar, buz yüzeyinde arktik algler olarak bilinen mikroorganizmaların yaşadığını tespit etti. Bu algler, donmuş zeminde mavi-yeşil tonlarda tabakalar oluşturarak hayatta kalmayı başarıyor.Ekologlar, bu durumu doğanın en çarpıcı uyum örneklerinden biri olarak değerlendiriyor. Uzmanlara göre bu canlılar, yaşamın en ekstrem koşullarda bile var olabileceğini gösteren önemli bir kanıt niteliğinde.Doğal bir zaman kapsülü
Bilim insanları, buz mağarasını aynı zamanda bir “jeolojik zaman kapsülü” olarak tanımlıyor. Mağara ve çevresindeki lav alanları, geçmişteki volkanik aktivitelerin izlerini hâlâ net biçimde taşıyor. Banderas Yanardağı’nın oluşturduğu lav akıntılarının günümüzde yaklaşık 37 kilometrelik bir alanı kapladığı belirtiliyor.Uzmanlar, bu tür doğal oluşumların yalnızca jeoloji açısından değil, iklim tarihi ve yaşamın sınırlarını anlamak açısından da büyük önem taşıdığını vurguluyor. ABD çölünün ortasında binlerce yıldır erimeyen bu buzlar, doğanın dengelerinin sanılandan çok daha karmaşık olduğunu bir kez daha ortaya koyuyor.Haber Merkezi 
